Provincies hebben voortrekkersrol bij de voedseltransitie

Provincies hebben een voortrekkersrol bij de voedseltransitie. Want het is vooral het regionale en lokale niveau waar mensen elkaar vinden en nieuw initiatieven ontstaan. Voedsel Anders en Slow Food Nederland publiceerden een lijst met aanbevelingen en inspirerende voorbeelden. Ook FoodUp! is er daar een van, aldus Henk Renting van Voedsel Anders.

Nu in de provincies de coalitieonderhandelingen volop bezig zijn, vragen Voedsel Anders en Slow Food Nederland aandacht voor een provinciale voedselagenda. Ze stelden daarvoor het manifest ‘Kansen voor een provinciale voedselagenda’ op. Daarin komen ze met negen aanbevelingen. Dat zijn, in het kort:

  1. Kies voor een integrale, thematische aanpak
  2. Organiseer een voedselraad
  3. Biedt een adviesloket met stimulerende subsidies die verder gaan dan innovatie
  4. Investeer in voedselonderwijs
  5. Zorg voor aandacht voor duurzame en gezonde consumptie
  6. Lobby via IPO, Rijk en GLB voor regelgeving en betalingen voor ecosysteemdiensten van boeren
  7. Denk grensoverschrijdend en in kringlopen
  8. Maak keuzes, stimuleer, geef zetjes en stel grenzen
  9. Zet in op betrokkenheid en verantwoordelijkheid bij de samenleving

Verschillen overbruggen

We vroegen Henk Renting van Voedsel Anders om een toelichting. Het Voedsel Anders-netwerk is ooit opgericht om een ander geluid over de landbouw en ons voedselsysteem te laten horen. Waarom de aanbevelingen voor een provinciale voedselagenda? ‘We zien in de praktijk dat vernieuwende initiatieven vooral op regionaal niveau ontstaan’, vertelt Renting. ‘Dat zagen we eerder op onze landelijke conferenties en de laatste twee jaar met de Voedselkaravaan waarmee we door het land zijn getrokken. Tussen regio’s kunnen agenda’s anders zijn. Maar binnen een regio’s lukt het mensen om verschillen te overbruggen en integrale concepten te ontwikkelen, om voedselproductie te koppelen aan landschap, natuur en samenleving. Op landelijk niveau worden veranderingen overgelaten aan de sector, maar deelnemers hebben zich daar vooral in hun loopgraven teruggetrokken. En het ministerie van LNV mag dan nu de focus op kringlooplandbouw hebben, het is zorgwekkend hoe die andere aspecten van voedselproductie daardoor weer op de achtergrond verdwijnen.’

Bredere subsidies

Dan inhoudelijk. Een van de aanbevelingen gaat over het verbreden van innovatiesubsidies, om zo ook vernieuwingen op basis van oplossingsrichting en missie te ondersteunen. Waarom? ‘Ook dat is op basis van onze ervaringen’, vertelt Renting. Veel subsidies zijn een eigen leven gaan leiden, zijn zo langzamerhand omgeven met een woud aan regels waar je niet meer doorheen komt. Op gebiedsniveau, met de provincie in de rol van regisseur, gaat het over de vraag naar welk landbouwsysteem we toe willen met elkaar. Innovatie is geen doel op zich.’

Ander GLB noodzakelijk

De opstellers pleiten ook voor inspanningen om ecosysteemdiensten en maatschappelijke kosten door te laten werken in prijzen. Renting: ‘Al decennia is er strijd over de componenten in het Gemeenschappelijk Landbouwbeleid (GLB) die zich richten op het ondersteunen van boeren voor ecosysteemdiensten en plattelandsontwikkeling. Daar zijn nu nieuwe kansen voor (eind dit jaar moet er een Nationaal Strategisch Plan voor het GLB in de periode 2021-2027 in de steigers staan, red.). Lidstaten kunnen eigen keuzes maken in het GLB. Nederland heeft daar tot nu toe geen duidelijke keuzes in gemaakt. Daar heeft de focus tot nu toe altijd gelegen op de conventionele landbouw. In andere landen is bijvoorbeeld wel steun voor korte ketens mogelijk. Met deze aanbevelingen zoeken we zo naar ondersteuning voor een veelheid aan ontwikkelingsrichtingen, want daarin liggen de kansen voor de toekomst.’

FoodUp! is inspirerend voorbeeld

De lijst aanbevelingen sluit af met enkele voorbeelden ter inspiratie, uit verschillende provincies. Daaronder Voedselfamilies Zuid-Holland en het Gelders Kennisnetwerk Voedsel. FoodUp! Brabant had daar ook heel goed tussen kunnen staan, aldus Renting. ‘FoodUp! probeert net als de Voedselfamilies door het organiseren van een community, het stimuleren van nieuwe netwerken en het bij elkaar brengen van stakeholders kansen te creëren om ons voedselsysteem te vernieuwen. Het is hoopgevend dat er meer voorbeelden zijn dan die we in onze brief hebben opgenomen. Op allerlei plekken is beleid ingezet gericht op de voedseltransitie. Het is nu belangrijk dat provincies dat ook doorzetten.’

Naar de volledige tekst van ‘Kansen voor een provinciale voedselagenda’

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *

Deze website gebruikt Akismet om spam te verminderen. Bekijk hoe je reactie-gegevens worden verwerkt.

  1. Jeroen Boland

    Hoe doet #Gelderland het?

  2. Yvonne

    Zoals je hierboven kunt lezen, geven SFN en Voedsel Anders ook een Gelders voorbeeld, het Gelders Kennisnetwerk Voedsel dat wordt ondersteund door de provincie Gelderland (zie ook de volledige tekst op hun websites). Voor verdere, specifieke vragen over Gelderland kun je je het beste wenden tot Voedsel Anders of SFN. ^YH